Herstructurering SW-bedrijven door Wet werken naar vermogen (Wwnv)

Herstructurering SW-bedrijven

De Wet werken naar vermogen dwingt gemeenten tot het maken van strategische keuzes én tot herstructurering van de organisatie van SW-bedrijven. In opdracht van bracheorganisatie Cedris onderzocht KplusV de mogelijkheden. Het onderzoeksrapport biedt concrete handvatten om gemeenten en SW-bedrijven op het juiste spoor te zetten.

Download hier het KplusV-rapport ‘Inspelen op de Wet werken naar vermogen’.

Vanaf 2012 staan gemeenten aan de lat om een aantal taken van het Rijk over te nemen met de Wet werken naar vermogen. In het bestuursakkoord is de overdracht van deze taken geregeld. Ofschoon de exacte invulling en financiering van de sociale paragraaf nog niet bekend is, is duidelijk dat gemeenten er een complexe taak bij krijgen. En door de bezuinigingen is er de komende jaren veel minder geld voor beschikbaar. Gemeenten en SW-bedrijven zullen daarom gezamenlijk om de tafel moeten om zowel de ‘wat’-vraag (wat zijn de strategische keuzes?) als de ‘hoe’-vraag (hoe gaan we dat doen?) te beantwoorden.

Wat?
In ons onderzoek kwamen we tot de conclusie dat op dit moment het SW-bedrijf in de kern antwoord moet krijgen op de volgende vier strategische vragen:

1. Wie ondersteunt welke doelgroepen?
2. Welke diensten moeten daarbij geleverd worden?
3. Wat doet de overheid en wat doet de markt?
4. Wat is binnen de overheid een efficiënte taakverdeling?

In ons rapport schetsen wij een aantal mogelijke antwoorden op deze vragen en geven wij overwegingen om tot een verantwoorde keuze te komen.

Hoe?
De antwoorden op bovengenoemde strategische vragen hebben gevolgen voor de bedrijfsvoering van SW-bedrijven. Voor veel SW-bedrijven zal het organisatiemodel veranderen. Om dit veranderproces in goede banen te leiden zijn in onze visie de volgende stappen van belang:

Stap 1: Ken elkaars situatie
Onbekend maakt soms onbemind. Een goede kennis van het SW-bedrijf bij de gemeente en vice versa is een noodzakelijke eerste stap om tot een gezamenlijke strategievorming te komen.

Stap 2: Creëer helderheid over de financiële uitgangssituatie en stel scenario’s op
Belangrijk voor SW-bedrijf en gemeente is om transparantie te krijgen over de financiële situatie in 2011, de vooruitzichten voor de komende jaren en de reservepositie.

Stap 3: Voer gezamenlijk het strategische gesprek
In veel situaties zal het strategische gesprek gevoerd moeten worden met in ieder geval de portefeuillehouder Sociale Zaken, management Sociale Zaken van alle deelnemende gemeenten en de SW-directie. Afhankelijk van de gemeentelijke organisatie zullen ook andere belanghebbenden hierbij betrokken moeten worden (Maatschappelijke Ontwikkeling, Welzijn, Financiën).

Stap 4: Ontwikkel in onderling overleg het organisatiemodel voor het toekomstige SW-bedrijf
De  producten/diensten voor de verschillende doelgroepen zoals ‘beschut werken’ of ‘loonwaarde’ kennen wezenlijk verschillende marktkarakteristieken en financiële risico’s. Het is goed denkbaar dat het toekomstige organisatiemodel fundamenteel moet wijzigen om de nieuwe (doel)groepen te kunnen bedienen. Dit heeft dusdanig verregaande consequenties dat het organisatiemodel in onderling overleg moet worden ontwikkeld.

Stap 5: Denk als opdrachtnemer mee met de gemeente over het ontwikkelen van een stimulerend sturingssysteem
Bij het ontwikkelen van de financiële sturing zal de gemeente als opdrachtgever een leidende rol vervullen. Wij beschouwen het als een gezamenlijk belang van opdrachtgever en opdrachtnemer om een werkend financieel systeem te creëren.

Als de gemeenten en het SW-bedrijf deze vijf stappen doorlopen hebben, ontstaat helderheid over het gewenste toekomstige SW-bedrijf en de wijze waarop het huidige SW-bedrijf geherstructureerd moet worden.

Meer weten?
Wilt u als gemeente of SW-bedrijf aan de slag met de voorbereidingen op de Wet werken naar vermogen en zoekt u een partij met kennis van zaken die u daarbij kan begeleiden? Aarzel dan niet en bel ons. U kunt vragen naar Robert Capel of Dick van Maanen via (026) 355 13 55 of mailen naar capel@kplusv.nl.