Sociaal ondernemen financieren

Biedt een nationaal fonds uitkomst?

Actueel nieuws

25/04/2018

Eind 2017 hield FI-compass een congres over financieringsinstrumenten onder de ESIF (European Structural and Investment Funds) in de periode 2014-2020. Het was een 3-daags event waarbij ruim 300 deelnemers vanuit heel Europa bij elkaar kwamen in Brussel. Adviseurs Laura Nijman en Edwin Netjes van KplusV namen deel aan het congres.

Tijdens het congres werden presentaties en workshops gehouden over de wettelijke richtlijnen bij de ESIF financieringsinstrumenten. Er werden ook een aantal praktijkvoorbeelden besproken (vanuit met name de Oost-Europese lidstaten) en tips gedeeld over bijvoorbeeld projectontwikkeling bij de oprichting van een financieringsinstrument. Wat tijdens het congres duidelijk naar voren kwam was ambitie. De ambitie om ondernemerschap aan te jagen. Maar ook de ambitie om financiële instrumenten op meer onderwerpen in te zetten dan nu het geval is (veelal innovatie en energietransitie).

Sociaal ondernemen financieren via een fonds

Een belangrijk nieuw thema dat tijdens het congres aan bod kwam en waarvoor het European Social Fund (één van de  fondsen die onder de ESIF valt) is opgericht, is het stimuleren en financieren van sociaal ondernemen. KplusV is al geruime tijd bezig met het onderwerp sociaal ondernemerschap we onderschrijven het grote belang ervan.

Een praktijkvoorbeeld dat tijdens het congres werd gepresenteerd was dat van het nationale fonds voor sociaal ondernemerschap in Polen. Hierin werd duidelijk dat er een aantal stappen zijn die doorlopen moet worden bij de oprichting van een dergelijk fonds. In Polen hebben ze ervoor gekozen om eerst een pilot uit te voeren in 2007-2013, ook om samen met de Europese Commissie de formele vereisten goed toe te passen. De geleerde lessen zijn vervolgens meegenomen in het gebruiken van het fonds in 2014-2020. Een toelichting over het fonds staat hierna opgenomen.

Nationaal fonds voor sociaal ondernemerschap

Een belangrijk aspect bij de oprichting van het fonds was dat er regionaal verschillende ondersteuningsbehoeften bestonden. Om hieraan tegemoet te komen is Polen verdeeld in 5 regio’s. Het financieringsinstrument is geïmplementeerd door een nationale ontwikkel bank. Er is één financiële tussenpersoon die de vijf leningsfondsen (voor de verschillende regio’s) voor heel Polen beheerd. Er bleek veel interesse te zijn en het doel was om minimaal 1250 banen te creëren, hetgeen ook behaald is. Met de inzet van dit fonds is bijgedragen aan het nastreven van de programmadoelen van Polen en zijn er mogelijkheden gecreëerd op het gebied van sociaal ondernemerschap die anders niet mogelijk waren.

De leningvoorwaarden zijn zo laagdrempelig mogelijk gemaakt. Het maximale bedrag per lening is € 25.000 en het rentepercentage was 0,88% in juni 2015, de looptijd is 60 maanden en er is een periode van zes maanden aflossingsvrij. Er wordt geen onderpand en ook geen vergoeding gevraagd. Wat dit fonds voor de ontvanger van de lening zo bijzonder maakt, is de combinatie tussen leningen met lage rente en gratis advies (voor maximaal 30 uur) op het gebied van het ondernemerschap en daarnaast de inrichting van de organisatiestructuur. Hierdoor kon echt het verschil gemaakt worden voor sociale ondernemers. Naast de bijdrage in geld bracht dit project voor hen ook ervaring in management, ondernemingsplanning, omgaan met externe financiering en implementeren van middelen uit een EU-fonds.

Werk aan de winkel in Nederland

Om het verschil te kunnen maken bij het stimuleren van sociaal ondernemerschap is het dus van belang om goed samen te werken met overheden, financiers en fondsmanagement. Maar ook de ondernemer te helpen op het gebied van de ‘softe kant’ (business development) en de drempel voor de sociaal ondernemer zo laag mogelijk te maken. Sociaal ondernemen financieren is niet de enige wijze om sociaal ondernemerschap te stimuleren. In lopende (regionale) initiatieven, zoals Move2Social, wordt al samengewerkt tussen sociaal ondernemers, financiers en lokale overheden om het sociaal ondernemerschap in Nederland te stimuleren. Een vergelijkbaar fonds met voeding vanuit het ESF zou voor Nederland een mooie stap zijn in aanvulling op de huidige initiatieven zoals Move2Social in het stimuleren van sociaal ondernemerschap. Tot slot kan een vergelijkbaar fonds ook een mooie invulling zijn van de ambitie die in het regeerakkoord is opgenomen: ‘Er komen passende regels en meer ruimte voor ondernemingen met sociale of maatschappelijke doelen met behoud van een gelijk speelveld. De juiste financiering is wat ons betreft cruciaal om die ruimte voor ondernemers ook echt te creëren.

Meer weten?

We vertellen graag meer over de inzet van Europese fondsen, opzet van revolverende fondsen of over sociaal ondernemen financieren. Neem hierover gerust contact op met Edwin Netjes of Laura Nijman.

Waar staat KplusV voor?

Samen met onze klanten creëren wij innovatieve oplossingen voor vraagstukken die er maatschappelijk en economisch toe doen. We initiëren, adviseren en realiseren. Altijd onafhankelijk, gedreven en inspirerend. Onze kracht schuilt daarbij in onze aanpak: een stevige mix van bedenken, verbinden en doen.